Prof. Dr. Abdülkadir Dağlar
(Töreli Türk Edebiyâtı Araştırmacısı)
Aslen Çaykaralı bir âilenin ferdi olarak 1975 yılında İstanbul’da doğdu. İlk ve orta öğrenimini İstanbul’da tamamladı. Ege Üniversitesi’nden 1998 yılında lisans (Münşe’ât-ı Azîziyye), 2001 yılında yüksek lisans (Şeyhülislâm Ebussuûd Efendi’nin Türkçe Mektupları); Erciyes Üniversitesi’nden de 2010 yılında doktora (Şem‘î Şem‘ullâh Şerh-i Mesnevî -1. Cilt-) diplomalarını aldı. 2020 yılında Doçent, 2025 yılında da Profesör unvânını kullanmaya hak kazandı. 2000-2004 yılları arasında İstanbul’da MEB öğretmeni olarak çalıştı. 2004-2021 yılları arasında ise Erciyes Üniversitesi’nde Dîvân edebiyâtı alanında çalışmalar yaptı. 2021 Haziran’ından beri de Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde çalışmaktadır.
Bolu’daki çalışmalarını Töreli Fikir Meclisi muhîtindeki arkadaşlarıyla “Töreli Türk Edebiyâtı” çatısı altında yürütmektedir. Husûsiyetle de Dîvân şiiri geleneğinin mâhiyeti ile ilgilenmektedir.
Ensar Neşriyat tarafından yayımlanan Şak Şık Şakâyık -Töreli İştikâk Denemeleri- adlı eseri, Türkiye Yazarlar Birliği tarafından “Dil” dalında 2025 yılı “Yılın Yazar, Fikir Adamı ve Sanatçıları” ödülüne lâyık görüldü.
“Cibâlî” mahlasını kullanmaktadır.
-
İSTİKLÂL Ne Demektir ve Kimin Hakkıdır..?
İSTİKLÂL Ne Demektir ve Kimin Hakkıdır..? İstiklâl Marşı, Kosovalı bir baba ile Buhâralı bir annenin İstanbullu bir çocuğu olan Mehmed Âkif’in, bundan 104 sene önce, 17 Şubat 1921’de yazıp, 12 Mart 1921 târîhinde de Türk Milleti’ne ve onun kahraman ordusuna hediye ettiği, töreli bir edebiyat…
Devamını Oku » -
Fu’âd ~ Fâ’ide ~ İfâde Kelimelerine Dâir
TÖRELİ İŞTİKÂK – 66 Fu’âd ~ Fâ’ide ~ İfâde Kelimelerine Dâir Mehmed Âkif’in Safahât adlı dîvânı, şu içten ve içli manzum mukaddimeyle başlamaktadır: Bana sor, sevgili kârî, sana ben söyleyeyim, Ne hüviyyetde şu karşında duran eş‘ârım: Bir yığın söz ki, samîmiyyeti ancak hüneri Ne tasannu‘…
Devamını Oku » -
İLK GÖZ AĞRISI..!
İlk Göz Ağrısı..! -Dikkat..! Bu bir deyim tashîhidir…- Deyimler, dilin görülen ama unutulan rüyâlarıdır… Dili kuran düşünceyi ve düşünceyi besleyen dili, dil içi imkânlarla yorumlayan ama kendisi –çoğu zaman– ilk bakışta yorumlanamayan, hüküm gâyesi ve kaygısı taşımayan kelime kümeleridir, deyimler… Deyimler, kök maksadı ve merâmı…
Devamını Oku » -
Gâr ~ Gâret ~ Gavr ~ Gayr ~ Gayret Kelimelerine Dâir
TÖRELİ İŞTİKÂK – 65 Gâr ~ Gâret ~ Gavr ~ Gayr ~ Gayret Kelimelerine Dâir “Mağâranın son gayretkeşleri töreli gârdaşlarıma bâkî muhabbetlerimle…” Âdem Ata’dan günümüze insânoğlunun yeryüzündeki en köklü, en büyük ve en yorucu eylemidir, dünyâyı ve dünyâ hayâtını anlamaya çalışmak… Nereden geliyor ve nereye…
Devamını Oku » -
BAŞ ÜSTÜNE
Baş Üstüne Türkçe etrâfında oluşan edebî evrende deyimler ve atasözleri “mesel” kelimesi ile ifâde edilegelmiş; bu çerçevede atasözü söylemek “darb-ı mesel” ya da “mesel (v)urmak” deyimi ile karşılanagelmiştir. Bu bağlamda mesellerin günlük konuşma dili ile edebî dil dâirelerinin kesişim bölgesinde, günlük konuşma dilini edebî dile…
Devamını Oku » -
Fuzûl ~ Fazla ~ Fazîlet ~ Fazl Kelimelerine Dâir
TÖRELİ İŞTİKÂK – 64 Fuzûl ~ Fazla ~ Fazîlet ~ Fazl Kelimelerine Dâir “Fazîletli dostum Fazlı Arslan beyefendiye muhabbetlerimle ithâf olunur…” İştikâk, sâdece kelimelerin değil, o kelimelerle temsîl edilen kavramların da kökteşlik ve akrabâlık münâsebetlerini araştırıp soruşturan ameliyedir… Bu ameliye ile, aynı kökten türemiş olsalar…
Devamını Oku » -
Cengiz İsmi Üzerinden Töresiz Türklük Kurgulamak
Cengiz İsmi Üzerinden Töresiz Türklük Kurgulamak “Cengiz adını hasbelkader taşıyan töreli insanlardan yanlış anlaşılma ihtimâline binâen peşînen özür dileyerek…” Töresiz Türk olur mu..? Olmaz… Töreden sapmışa Türk denir mi..? Denmez… Türk’ü kimliksizleştirmenin, kişiliksizleştirmenin, yuvarlak ve dönek dünyânın global vatandaşı yapmanın en kolay yolu, Türk’ün…
Devamını Oku » -
Dikkat ≈ Rikkat Kelimelerine Dâir
TÖRELİ İŞTİKÂK – 63 Dikkat ≈ Rikkat Kelimelerine Dâir –Dikkat..! Bu deneme derin rikkat ve yüksek dikkat ihtivâ eder…– Kimi kavramlar vardır ki çeşitleri ve dereceleri farklı kelimelerle ifâde edilir… Bu kelimeler, benzeri bir dizilişle kısmen aynı harflerden oluşan masdarlardan türemişlerse, aradaki kökteşlik bağını anlamaya…
Devamını Oku » -
Nehr ~ Nehâr Kelimelerine Dâir
TÖRELİ İŞTİKÂK – 62 Nehr ~ Nehâr Kelimelerine Dâir Akmak, töreyi taayyün ettirip görünür kılan en temel eylemlerden biridir… Denilebilir ki töre aynı zamanda bir akıştır; meselâ, zamânın mekânda akışıdır… Varlık, varoluşunu akarak sürdürür; meselâ, nesiller akarak devâm eder… Töreli Türk şiirinin büyük şâiri Necip…
Devamını Oku » -
Mezc ~ Mizâc Kelimelerine Dâir
TÖRELİ İŞTİKÂK – 61 Mezc ~ Mizâc Kelimelerine Dâir Töreli nazariyâtın insâna has küllî –bütüncül– bakışına göre; insan, rûhuyla, aklıyla ve bedeniyle bir bütündür… İnsan, mânâ ile maddenin, rûh ve akıl ile bedenin “ahsen-i takvîm” üzere kıvamlı bir imtizâcından mürekkep yaratılmış, mükemmel bir varlıktır… Yâni,…
Devamını Oku »